2. feb, 2014

Januari 2014

Winter:

Dag 1: Het is een groot verschil of je in de zomer/voorjaar in Moldavië bent of als het echt winter is. Ik was er nog nooit geweest in de winterperiode en wilde graag meemaken wat het betekent voor de mensen in het land als het écht winter is. Toen we in december de reis planden was er nog geen sprake van winter. Sterker nog, een week voor ons vertrek was het voor Moldavische begrippen nog steeds warm en waren de temperaturen nog steeds boven nul. (overigens net als in Nederland waar we dit jaar geen echte winter hebben gehad, toch nog toe).

Maar het kan snel veranderen. Op vrijdag 24 januari vertrokken we met zijn tweeën naar Moldavië. Bij aankomst in Chisinau was er een klein laagje sneeuw gevallen en was de temperatuur net onder nul. Op het vliegveld werden we verwelkomd door onze contactpersoon Vasile. Onderweg naar Moscovei en Trifistii begon het al weer te sneeuwen en zakte de temperatuur tot ruim 10 graden onder nul. (Het was of de winter op ons gewacht had). Het is bijna deprimerend om op te merken dat er in deze omstandigheden maar bij ongeveer bij 1 op de 5 huizen rook uit de schoorsteen komt. Je weet dat er mensen in deze huizen zijn die dus geen verwarming hebben om de doodeenvoudige reden dat er geen geld is voor brandstof (hout of kolen).De hele nacht is het blijven sneeuwen en de temperatuur zakte door naar 15 á 20 graden onder nul.

Dag 2, zaterdag: Zo lag er de volgende morgen een pak sneeuw van ruim 30 centimeter en was het met een stevige wind erbij snijdend koud. Deze dag hebben we vooral gebruikt om bezoeken af te leggen aan ouderen en gezinnen. Op het eerste adres waar we heen gingen woont een oude vrouw van in de 80. Haar zoon van 50 was recent weer voor een poosje bij haar ingetrokken en had inmiddels haar pensioentje voor de komende maand omgezet in alcohol (zoals veel mensen een alcoholist). Gevolg was dus dat deze vrouw in een door en door koud huisje zat zonder eten voor de komende tijd. Als eerste bezoek grijpt een dergelijke situatie diep door tot in het diepst van je ziel. Geld achter laten heeft geen enkele zin omdat je weet dat dit binnen de korst mogelijke tijd weer is omgezet in alcohol. Daarom hebben we een zak met kolen achter gelaten(beschikbaar gesteld door de kerk van Moscovei).Maar we zijn ook naar de plaatselijke winkel gegaan en hebben daar een voedselpakket gekocht en hebben dat daar gebracht. Op adres twee was het al niet veel beter. Nu een gezin, man-vrouw-vier kinderen en een kleinkind van nog geen jaar. Ook hier geen brandstof en weinig voedsel. Dus de tweede zak kolen moest er aan te pas komen om ook hier hulp te bieden. Ook kleding die we meegenomen hadden was geen overbodige luxe. In deze winterkou was de warmste jas van kinderen een colbertje en de schoenen waren slippers in deze kou. Goed voor de zomer maar in, inmiddels een halve meter sneeuw absoluut ontoereikend.

Deze dag hebben we zo nog meer adressen bezocht en overal kwamen we dezelfde situatie tegen. In het bijzonder ouderen waar niemand naar omkijkt en gezinnen met kleine kinderen zijn hartverscheurend in hun omstandigheden. Is iedereen arm? Nee zeker niet. Er zijn ook mensen die het beter hebben doordat zij in het buitenland werken en daardoor wel in hun levensonderhoud kunnen voorzien. Tegelijkertijd roept dit wel nieuwe problemen op, als ouders voor langere tijd naar het buitenland gaan (Rusland, Italië, Griekenland, etc.) en kinderen bij grootouders of bekenden worden achter gelaten. Normale ouder-kind relaties staan onder grote druk en scheidingen komen veel voor omdat men van elkaar vervreemd.

Dag 3: zondag. Het sneeuwen is nog niet opgehouden en inmiddels ligt er bijna een halve meter sneeuw. Aangezien de wegen heel anders zijn dan in Nederland is het ploeteren met onze huurauto om door de sneeuw te komen. En soms, ….. soms lukt dit dan ook niet omdat de wegen geen wegen zijn maar paden. En dat deze niet zoals in Nederland sneeuwvrij gehouden worden met schuivers en zout. Het is gewoon flink gas geven en met een beetje vaart schiet je met een beetje geluk door de volgende sneeuwduin heen.

 Deze dag bezoeken we in de ochtend en in de middag een kerkdienst in verschillende dorpen. Bijzonder om te ervaren hoe welkom je bent. Nog niet eens zo zeer om de spullen of ondersteuning die je meebrengt, maar vooral om het contact. De wederzijdse aandacht voor elkaar, het gezien en gehoord worden. Verder bezoeken we deze dag veel bekenden, inmiddels vrienden. Overal waar we komen een hartverwarmend onthaal en tijd te kort om bij iedereen langs te gaan. Gelukkig hebben we elkaar al in de kerkdienst ontmoet.

Dag 4 maandag: Deze dag bezoeken we de school, het eetproject en de buitenschoolse opvang. Afgelopen voorjaar zijn we voor het eerst op deze school geweest en daar gestart met enkele projecten. Ons bezoek was al aangekondigd en we werden dus opgewacht door de directrice, leraressen en kinderen. Het is goed om te zien dat alle kinderen - in tegenstelling tot afgelopen voorjaar- kunnen beschikken over lesmateriaal (schriften, boeken, pennen etc.). Ook hier bijzonder en een voorrecht te mogen ervaren hoe mensen/leraressen en directrice ons toelaten in het wel en wel van de school. De dilemma’s, de problemen, maar ook de mooie ontwikkelingen. Heel open worden deze met ons gedeeld en besproken. Door op deze manier “in de keuken”te mogen kijken krijgen we een indruk van het wel en wee van de school en de kinderen, zowel op school als in de thuissituaties.

Het eetproject: Mede dankzij donaties afgelopen jaar is dit toen van start gegaan. De keuken is weer goedgekeurd door de inspectie en er worden iedere dag (eenvoudige) maaltijden voor kinderen gemaakt. Nu ook voor kinderen van wie de ouders hiervoor geen bijdrage kunnen betalen, is er in ieder geval een maaltijd per dag beschikbaar. En in de buitenschoolse opvang kunnen kinderen nog een poosje langer onbezorgd kind zijn, voordat ze weer naar de rauwe werkelijkheid van de thuissituatie terug gaan.

Met  een naderend Afscheid in zicht, ’s avonds  nog een gezamenlijke maaltijd met nog meer vrienden en bekenden. Stiekem hopen we beide dat er nog veel meer sneeuw zal vallen de komende nacht, zodat het onmogelijk zal zijn om terug te gaan naar het vliegveld en naar huis. Ondanks alles hebben we het allebei goed in dit land. Tegelijkertijd willen we ook weer terug naar ons eigen huis en naar onze gezinnen. Een dubbel gevoel dus van naderend afscheid en weer thuiskomen. Maar wel tekenend voor de kontakten met elkaar.

Dag 5 dinsdag: De dag van afscheid en terug naar huis. In het vliegtuig merken we beide hoe intensief deze dagen zijn geweest en hoe vol we zitten met indrukken.

Het was goed om er geweest te zijn, om samen te leven en samen te spreken over wat er zich al aan het ontwikkelen is en wat er nog nodig en gewenst is.